Sportvisie voor situationeel bewustzijn - Deel 1

Zoals de meeste atleten weten, is een goed situationeel bewustzijn cruciaal voor het nemen van beslissende beslissingen onder druk. In dit eerste deel van een tweedelige blog gaan we dieper in op waarom onze vooroordelen over zicht misleidend kunnen zijn en waarom dat van belang is voor prestaties op het veld.

Geloven is zien

Een groot deel van de hersenen is gewijd aan het primaire zintuig, het zicht, dat vaak tot het uiterste wordt getest onder de eisen van sporten zoals American football, hockey, basketbal en voetbal. In essentie omvat de verwerking van sportbeelden twee visuele eisen aan de hersenen: het identificeren van objecten (afhankelijk van voorkennis) en het identificeren van beweging (positie, snelheid en traject).

Het waarnemen van objecten is lastiger dan we vaak denken. Dit komt door het verrassende feit dat we slechts een zeer beperkte hoeveelheid detail via onze ogen waarnemen. 20/20 zicht wordt alleen mogelijk gemaakt door de fovea – een klein deel van het oog dat specifiek is bedoeld voor het waarnemen van details. Hoewel mensen een horizontaal gezichtsveld van 210 graden hebben, levert slechts het centrale deel van 3 graden daarvan daadwerkelijk detail op. Buiten dit focuspunt is de rest van ons gezichtsveld vrijwel onscherp. Door dit detailpunt te verschuiven, kunnen de visuele centra in de hersenen een algemeen beeld van de details samenstellen uit belangrijke momentopnamen van de belangrijkste punten in ons gezichtsveld.

Het visuele gevoel dat onze blik rijk is aan details is puur een aspect van bewuste waarneming, ook al lijkt dit in tegenspraak met onze subjectieve ervaring. Dit komt doordat de hersenen er buitengewoon goed in zijn om een ​​paar belangrijke visuele informatiepunten te extrapoleren en zo een model van de wereld om ons heen te bouwen dat voldoende is om te functioneren. Het is een beetje zoals proberen te bedenken hoe een puzzel eruit zal zien als slechts 10% van de stukjes op hun plaats liggen, maar die stukjes geven ons wel de beste aanwijzingen voor het complete plaatje. In die zin is 'geloven zien'.

Verblind door het zicht

Er zijn echter een paar haken en ogen. Ten eerste legt het construeren van dergelijke modellen van de externe visuele wereld een aanzienlijke druk op de hersenen door middel van perceptueel-cognitieve verwerking. We voorspellen en bouwen in feite de wereld om ons heen zoals we die zien, stukje voor stukje.

Het tweede probleem is dat hiervoor een nauwkeurige visuele scan nodig is. Dit komt doordat deze perceptuele modellen doorgaans op zeer korte tijdschalen worden opgebouwd, waardoor relevante focuspunten extreem snel moeten worden gescand (vooral bij sport). Om dit te bereiken, moeten de oogbollen scènes scannen door van punt naar punt te schieten, een vorm van snelle doelwisseling die bekend staat als saccades. Het probleem is dat wanneer de ogen zo snel heen en weer schieten, het zicht zo wazig wordt dat het geen bruikbare informatie meer bevat. Om die reden schakelen de visuele centra in de hersenen zich tijdelijk uit om mentale energie te besparen.

Volgens sommige schattingen zijn onze hersenen tot wel 15% van de tijd dat onze ogen open zijn, 'blind'. We zijn ons hier niet van bewust omdat oogbewegingen (saccades) niet bewust worden waargenomen. Toch is het mogelijk om, door heel snel van uiterst links naar uiterst rechts te kijken, een korte flits van leegte te ervaren – je visuele brein schakelt dan even uit.

Wat dit betekent voor Sports Vision

Als het gaat om sportvisie, is het cruciaal om te begrijpen dat a) het grootste deel van wat we zien wazig is, en b) dat het constant verschuiven van ons focuspunt leidt tot momenten van blindheid. Met dit in gedachten, begrijpen we waarom een ​​visuele zoekstrategie ongelooflijk belangrijk is voor situationeel bewustzijn in de sport. Het is dan ook geen verrassing dat sportwetenschappelijk onderzoek aantoont dat topsporters superieure zoekstrategieën hebben in vergelijking met amateursporters. In de chaotische en snel veranderende omgevingen van teamsporten is het van het grootste belang om op het juiste moment op de juiste plek te kijken.

Hoe de professionals het zien

Meer specifiek heeft onderzoek aangetoond dat experts in diverse sporten niet alleen nauwkeuriger zoeken, maar ook minder vaak de meest informatieve punten op het scherm bekijken en er langer naar kijken. Beginners daarentegen zijn minder goed geïnformeerd, hoewel ze meer punten scannen.

Effectieve visuele zoektechnieken maken gebruik van ervaringskennis om de speler in staat te stellen informatieprioriteiten te bepalen en zo in realtime selectief details bij te werken. Het cruciale punt hierbij is dat wanneer men langer op een punt fixeert, de ogen stil blijven staan ​​en het perifere gezichtsveld kan worden verwerkt. In die zin kunnen topatleten zich concentreren op details, hun blik vasthouden en tegelijkertijd aandacht besteden aan wat er in hun perifere gezichtsveld gebeurt. Dit is een sublieme perceptueel-cognitieve vaardigheid die hen een bijna zesde zintuig van bewustzijn geeft.

In het tweede deel van deze blog onderzoeken we waarom perifeer zicht essentieel is voor situationeel bewustzijn en bekijken we methoden om deze vaardigheid te trainen.

Sportvisie voor situationeel bewustzijn - Deel 2

En als u meer wilt weten over het gezichtsvermogen vanuit een optometrisch perspectief, dan vindt u hier een actuele verklarende woordenlijst met termen die u kunt raadplegen.

‍